Civciv Büyütme Bölmesi Nasıl Kurulur? Isı, Alan, Altlık ve Yem Rehberi

Yumurtalar çıktı, civcivler tüylerini kuruttu — sıra onları makineden alıp büyütme bölmesine geçirmeye geldi. Civcivin ilk haftaları büyük ölçüde bu ortamın doğru kurulmasına bağlıdır: yanlış ısı, kaygan altlık ya da yetersiz alan, ilk günlerde kayıplara yol açar. Bu rehberde büyütme bölmesini ısı, alan, altlık, su ve yem açısından adım adım kurmayı anlatıyoruz. Kuluçka sürecinin tamamı için tavuk kuluçka rehberimize bakabilirsiniz.

Büyütme Bölmesi Nedir?

Büyütme bölmesi, yeni çıkan civcivlerin ilk 4-6 haftasını geçirdiği; ısıtılan, cereyansız, temiz ve güvenli bir bölmedir. Karton kutu, plastik küvet, tahta çerçeve ya da özel bölmeler kullanılabilir. Amaç, kuluçkaya yatan bir ananın sağladığı sıcaklığı ve korumayı taklit etmektir.

1. Isı — En Kritik Faktör

Civcivler ilk günlerde vücut ısılarını kendileri düzenleyemez; dışarıdan ısıya muhtaçtırlar.

• Isı kaynağı: Kızılötesi (kırmızı) ısı lambası ya da civciv ısı plakası kullanın. Isı plakası daha güvenlidir (yangın riski düşük, doğal gece-gündüz sağlar); lamba daha ucuzdur ama yangın ve aşırı ısınma riski taşır.
• Sıcaklık: İlk hafta zemin seviyesinde ~35 °C. Her hafta yaklaşık 3 °C düşürün. Termometreyi civcivlerin bulunduğu yükseklikte tutun, kaynağın hemen altında değil.
• Isıyı civcivler söyler: Isı kaynağının altında kümeleniyorlarsa üşüyorlar (ısıyı artırın/kaynağı alçaltın); kenarlara kaçıp ağız açıp soluyorlarsa aşırı sıcak (ısıyı azaltın); dağılmış, rahat dolaşıp yem yiyorlarsa ısı idealdir.

Bölmenin bir ucunu ısıtıp diğer ucunu serin bırakın; böylece civciv kendi konforlu noktasını seçer.

Hafta	Hedef sıcaklık
1. hafta	35 °C
2. hafta	32 °C
3. hafta	29 °C
4. hafta	26 °C
5. hafta	23 °C
6. hafta ve sonrası	Tüyler tamamlanınca ek ısıya genelde gerek kalmaz

2. Alan

Civcivler hızlı büyür; dar bölme stres, gagalama ve hastalık yayılımı demektir. Başlangıçta civciv başına yaklaşık 250 cm² (bir avuç içi kadar) yeterlidir ama 3-4 haftada bu alanı en az iki katına çıkarmanız gerekir. Bölmenin kenarları, civcivlerin atlayamayacağı kadar yüksek olmalı (tüylenmeye başlayınca sıçrarlar).

3. Altlık

• Kaymayan, emici altlık kullanın: talaş (iri parçalı, tozsuz) veya kısa doğranmış saman iyidir.
• Gazete kullanmayın: kaygandır ve civcivin bacaklarının açılıp sakatlanmasına (perde bacak) yol açar. İlk 1-2 gün kaymayı önlemek için altlık üstüne kâğıt havlu serilebilir.
• Altlık ıslandıkça değiştirin; nemli ve kirli altlık, koksidiyoz ve solunum sorunlarının başlıca kaynağıdır.

4. Su ve Yem

• Su: Her zaman temiz, ılık su. Sığ ve devrilmez bir suluk kullanın; boğulmayı önlemek için içine temiz çakıl veya cam misket koyun. Su kuşu yavrularında bu daha da önemlidir.
• Yem: Proteince zengin (%18-20) civciv başlangıç yemi verin; sürekli erişilebilir olsun. Hindi/av kanatlısı palazları için %28 proteinli özel yem gerekir.
• Su ve yemi ısı kaynağının tam altına değil, biraz uzağına koyun ki bayatlamasın ve civciv su içmek için serin bölgeye de gitsin.

5. Havalandırma ve Güvenlik

• Taze hava gerekir ama cereyan olmamalı; doğrudan hava akımı civcivi üşütür. Kapağı tel/file ile örtün (hem havalandırma hem güvenlik).
• Kedi, köpek, fare ve yırtıcılara karşı bölmeyi kapalı ve güvenli tutun.
• Isı lambası kullanıyorsanız, yanıcı malzemelerden uzak ve sağlam biçimde sabitleyin.

6. Temizlik

Kirli su ve altlık, civciv ölümlerinin en önemli nedenlerindendir. Suluğu her gün temizleyin, ıslanan altlığı değiştirin, bölmeyi düzenli havalandırın. Civcivin arka bölgesinde dışkı yapışması görürseniz ılık suyla nazikçe temizleyin.

En Sık Yapılan Hatalar

• Termometreyi yanlış yere koymak. Isıyı civciv seviyesinden ölçün, kaynağın dibinden değil.
• Gazete/kaygan zemin. Bacak sakatlığına yol açar.
• Dar bölme. Civcivler hızlı büyür; alanı zamanında genişletin.
• Tek sıcaklık, tek bölge. Sıcak ve serin bölge bırakın ki civciv kendini ayarlasın.
• Derin suluk. Boğulma riski; sığ suluk + çakıl kullanın.

Isıyı her hafta düşürmeyi, altlığı değiştirmeyi ve hangi hafta hangi ayarı yapacağınızı takip etmek kolayca karışır. Kuluçka Takip uygulaması kuluçka takviminin yanı sıra çıkım sonrası için de hatırlatmalar sunar. Uygulamayı buradan inceleyebilirsiniz.

İyi kurulmuş bir büyütme bölmesi, sağlıklı bir sürünün temelidir. Üç altın kural: doğru ve kademeli ısı, kuru-kaymayan altlık, temiz su ve yem. Bu üçünü tutturursanız civcivler hızla güçlenir. Kuluçka tarafındaki prensipler için tavuk kuluçka rehberimize göz atabilirsiniz.